ΑΙΘΟΥΣΑ ΕΥΤΑΞΙΑ
Η κληρονομιά ενός
Πρωθυπουργού
Η αίθουσα είναι αφιερωμένη στον Αθανάσιο Ευταξία (1849–1931), σημαντική προσωπικότητα της πολιτικής και πνευματικής ζωής της Ελλάδας στα τέλη του 19ου και στις αρχές του 20ου αιώνα, με καταγωγή από το Δαδί (σημερινή Αμφίκλεια).
Στον χώρο παρουσιάζονται προσωπικά αντικείμενα, έγγραφα, πίνακες, καθώς και μέρος της οπλοθήκης του, προσφέροντας μια εικόνα της ζωής, της πολιτικής του δράσης και της σχέσης του με τον τόπο καταγωγής του.
ΤΟ ΑΡΧΕΙΟ
Το προσωπικό αρχείο του Αθανασίου Ευταξία περιλαμβάνει σημαντικά έγγραφα, επιστολές, υπομνήματα και σχέδια νόμων που φωτίζουν πολιτικά, οικονομικά και πολιτισμικά ζητήματα της περιόδου 1880–1930.
Εξίσου σημαντική είναι και η βιβλιοθήκη του, η οποία περιλαμβάνει πλήθος βιβλίων και φυλλαδίων στα ελληνικά, γαλλικά, γερμανικά και αγγλικά.
Το υλικό αυτό έχει μελετηθεί και καταγραφεί από το Ιστορικό Αρχείο του Πανεπιστημίου Αθηνών, ενώ έχει ψηφιοποιηθεί και καταλογογραφηθεί σύμφωνα με σύγχρονους αρχειονομικούς κανόνες.
ΤΟ ΟΠΛΟΣΤΑΣΙΟ
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η οπλοθήκη του Ευταξία, η οποία περιελάμβανε παλαιά αλλά και σύγχρονα για την εποχή του όπλα.
Μέρος αυτής της συλλογής εκτίθεται σήμερα στην αίθουσα, προσφέροντας μια εικόνα των προσωπικών ενδιαφερόντων του αλλά και της κουλτούρας της εποχής.
ΤΑ ΠΡΩΤΑ ΧΡΟΝΙΑ
Ο Αθανάσιος Ευταξίας γεννήθηκε στο Δαδί στις 16 Φεβρουαρίου 1849, γιος του παπα-Λουκά Ευταξία και της Ασήμως Στρογγύλη. Τα πρώτα του γράμματα τα διδάχθηκε στο μονοθέσιο δημοτικό σχολείο του χωριού.
Στη συνέχεια φοίτησε στο Βαρβάκειο Πρακτικό Λύκειο και στη Ριζάρειο Εκκλησιαστική Σχολή (1863–1867).
Ακολούθησαν σπουδές στη Θεολογική Σχολή του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών (1867–1871).
Με υποτροφία της Βασίλισσας Όλγας της Ελλάδας συνέχισε τις σπουδές του στη Λειψία, όπου παράλληλα με τη θεολογία μελέτησε ξένες γλώσσες, όπως γερμανικά, αγγλικά, γαλλικά και ιταλικά.
Αργότερα συνέχισε τις σπουδές του στη Βόννη με αντικείμενο την Εκκλησιαστική Ιστορία και το Εκκλησιαστικό Δίκαιο.
Η ΔΙΑΘΗΚΗ
Ο Αθανάσιος Ευταξίας απεβίωσε στις 5 Φεβρουαρίου 1931, σε ηλικία 82 ετών, αφήνοντας πίσω του σημαντικό πολιτικό και πνευματικό έργο.
Τον Ιούνιο του 1930 ο Ευταξίας συνέταξε τη διαθήκη του, με την οποία άφησε σημαντική κληρονομιά στον τόπο καταγωγής του.
Μεταξύ άλλων όρισε:
δωρεά 100.000 δραχμών για την ανέγερση του Γυμνασίου Αμφίκλειας
την παράδοση της βιβλιοθήκης και του αρχείου του στο σχολείο
τη δωρεά της οπλοθήκης και της πινακοθήκης του
Οι δωρεές αυτές αποτέλεσαν σημαντική πνευματική παρακαταθήκη για την τοπική κοινωνία.
Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΟΡΕΙΑ
Η πολιτική του σταδιοδρομία ξεκίνησε το 1885. Στη διάρκεια της ζωής του διετέλεσε επανειλημμένα βουλευτής Φθιώτιδας και ανέλαβε σημαντικά υπουργικά αξιώματα.
Μεταξύ άλλων υπηρέτησε ως:
Υπουργός Παιδείας στην κυβέρνηση του Σωτηρίου Σωτηρόπουλου (1893)
Υπουργός Εκκλησιαστικών και Δημόσιας Εκπαίδευσης στην κυβέρνηση του Δημητρίου Ράλλη (1897)
Υπουργός στην κυβέρνηση του Γεωργίου Θεοτόκη (1899)
Υπουργός Οικονομικών το 1909 στην κυβέρνηση του Κυριακούλη Μαυρομιχάλη
Υπουργός Εθνικής Οικονομίας στην κυβέρνηση του Δημητρίου Γούναρη (1915)
Το καλοκαίρι του 1926 ανέλαβε για σύντομο χρονικό διάστημα την πρωθυπουργία της χώρας. Η κυβέρνησή του ανατράπηκε με το στρατιωτικό κίνημα της 22ας Αυγούστου 1926.
ΣΥΓΓΡΑΦΙΚΟ ΕΡΓΟ
Ο Αθανάσιος Ευταξίας υπήρξε και συγγραφέας. Μεταξύ των έργων του περιλαμβάνονται:
«Τα νομοσχέδια του Υπουργείου της Παιδείας» (1900)
«Το εκκλησιαστικόν ζήτημα της Κύπρου» (1901)
«Η εθνική ημών μουσική» (1907)
«Η αναθεώρησις του συντάγματος» (1911)
«Τα οικονομικά μας και το εθνικόν ζήτημα» (1913)
Τα έργα του αντικατοπτρίζουν το ενδιαφέρον του για την παιδεία, την πολιτική και τα εθνικά ζητήματα της εποχής.